پای ایران ایستادهایم …
14 فروردین 1405الهام آمرکاشی: با نگاهی گذرا به هرآنچه در یک سال اخیر تا کنون رخ داده، آنچه بیش از هر موضوع دیگر در اذهان یکایک افراد جامعه، برجسته است؛ همبستگی و اضطراب جمعی است که آحاد اجتماع کنونی برای یکدیگر دارند و در حالی از خردادماه سال جاری تا کنون، با تکرار دو دوره جنگ تحمیلی بر کشور، سطح استرس جامعه رو به صعود است که همچنان کلام نهایی در یک گزاره خلاصه میشود: «پای ایران ایستادهایم»…
به این بند توجه کنید: «آرونداتی روی -نویسنده سرشناس هندی و برنده جایزه بوکر- با محکوم کردن حمله آمریکا و رژیم اشغالگر قدس به خاک ایران گفت: به نظر من این حمله ادامه همان چیزی است که من آن را نسلکشی آمریکا و اسرائیل در غزه میدانم؛ بنابراین بدون هیچ تردیدی میخواهم بگویم که من در کنار ایران ایستادهام».
عبارات اینچنینی در سطح بینالمللی که به طور مداوم در یکایک خبرگزاریهای کشور بارگذاری میشود، درحالی به طور مکرر به هویت و اعتبار ایران، صحه میگذارد که تماشای مردم این آبادبوم در یکایک صحنههای تاریخساز کشور، قوت قلب دوباره برای ادامه دادن، ماندن و ایستادن است.
و اگرچه برای این ادامه دادن در روزهای پرتلاطم فعلی، «همدلی و تابآوری» از جمله مقولات پر اهمیت و تأثیرگذار است که محمد ابراهیم مداحی -رئیس خانه روانشناسان و مشاوران کشور- «با تاکید برای افزایش تابآوری جامعه که باید قهرمانی جمعی را تمرین کنیم؛ گفت: تابآوری در لحظهای متولد میشود که به همسایه خود میگوییم: «من اینجا هستم، تنها نیستی و ما از این هم قویتر بیرون خواهیم آمد». این، والاترین دستاورد روانشناسی یک ملت است».
وی از انسجام اجتماعی و اعتماد به عنوان یک رکن از جامعه تابآور یاد کرد و افزود: «وجود شبکههای حمایتی قوی بین مردم، احساس تعلق و اعتماد متقابل که در بحرانها، افراد تنها نمانند، موجب انسجام اجتماعی و اعتماد میشود».
مداحی در خصوص اینکه در مواجهه با بحرانهای طولانیمدت چگونه میتوان از فرسوده شدن تابآوری جلوگیری کرد، معتقد است: «کلید این کار، مدیریت «خستگی بحران» است. برای این مدیریت و جلوگیری از فرسودگی باید ایجاد چرخههای استراحت و بهبود جامعه بین دورههای فشار و دورههای بازیابی روانی در دستور کار باشد؛ همچنین برگزاری برنامههای شادیآفرین جمعی حتی در بحران ضروری است.
به گفته وی، تقسیم هدف بزرگ به گامهای کوچک و قابل دستیابی برای مثال جشن گرفتن موفقیتهای کوچک مسیر، امید و احساس کارآمدی را زنده نگه میدارد.
در حالی به اعتقاد رئیس خانه روانشناسان و مشاوران کشور، «روایتسازی مثبت و واقعبینانه، پرهیز از سادهسازی (همه چیز خوب است) یا فاجعهسازی (همه چیز نابود است) و تمرکز بر داستانهای مقاومت، همکاری و پیشرفتهای کوچک نکته مهم دیگری است که در دوران بحران باید مورد توجه قرار گیرد»؛ که در بازه زمانی فعلی توجه به مفاهیم اینچنینی برای گذار از مرحله کنونی، با روحیهای آرام، با صلابت و پرطمأنینه، از جمله مؤلفههای با اهمیت محسوب میشود که نیاز به تکرار در شبکههای اجتماعی پربازدید و رسانه ملی وَ تا حد امکان نیاز به تقویت روحیه جمعی دارد که به اعتقاد سجاد کریمان مجد -روانشناس و تحلیلگر- «بمباران خبری سیستم عصبی کودکان تا بزرگسالان را فرسوده کرده و امید اجتماعی را در آنها به تدریج تضعیف میکند».
وَ با توجه به شرایط حاضر، آنچه به شدت در کنار ایستادگی کنونی، دارای بسامد است؛ توجه به ترومای جمعی فعلی و نیاز به فرهنگسازی برای تابآوری اجتماعی و گذار سالم از مرحله جاری است که انتظار میرود رسانه ملی در این مسیر گامهای پرقدرتتری برداشته و بتوان آیندۀ جامعه پراضطراب فعلی را در مدار امنیت، آرامش و سلامت، ترسیم و تصور کرد.