افزایش صادرات، کلید مقابله با تحریم‌ها

به گزارش خبرنگار سرویس اجتماعی زمان، تشدید تحریم‌ها و نوسانات پیاپی در بازار ارز، طلا و دلار، بار دیگر زنگ خطر را برای اقتصاد ایران به صدا درآورده است، در چنین فضایی، نمایندگان مجلس شورای اسلامی با هشدار درباره پیامدهای این شرایط، بر ضرورت همبستگی ملی و افزایش ارزآوری از مسیر صادرات تأکید کرده‌اند.

این گزارش، به بررسی دو چالش کلیدی لزوم مقابله جمعی با تحریم‌ها از طریق افزایش صادرات و کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی و مشکل ساختاری عدم بازگشت ارز حاصل از صادرات می پردازد که به گفته کارشناسان، یکی از مهم‌ترین چالش‌های اقتصادی طی ماه‌های اخیر بوده است. در ادامه، ضمن مرور دیدگاه‌های آنان درباره نقش مردم، دولت و قوای سه‌گانه در عبور از دوره کنونی و  اقدامات نظارتی مجلس،در پیگیری عملکرد دستگاه‌های مسئول و تلاش برای شفاف‌سازی جریان منابع ارزی کشور پرداخته شده است.

هشدار درباره تحریم‌ها و لزوم همبستگی ملی

در همین راستا نوروزی عضو کمیسیون اجتماعی با اشاره به تداوم تحریم‌ها از سال ۹۲ تاکنون، می گوید؛ شدت این محدودیت‌ها طی ماه‌های اخیر افزایش یافته و همه ارکان کشور باید در مسیر مقابله با آن گام بردارند. وی با تأکید بر نقش صادرات در کاهش فشارهای ارزی، از دارندگان توان ارزآوری در هر حوزه‌ای خواسته تا با افزایش صادرات به اقتصاد کشور کمک کنند و در این مسیر، همکاری مردم، دولت و قوای سه‌گانه را شرط عبور از این دوره سخت دانسته است.

این نماینده مجلس با اشاره به نوسانات اخیر بازار ارز و طلا، هدف دشمن را ایجاد التهاب اقتصادی در کشور توصیف کرده، اما با استناد به فرهنگ، ریشه و اصالت مردم ایران، ابراز اطمینان کرده است که کشور از این شرایط عبور خواهد کرد.

عدم بازگشت ارز صادراتی

در بخش دیگری از این اظهارات، نوروزی به یکی از مهم‌ترین چالش‌های بانک مرکزی اشاره کرده و تأکید می کند: عدم بازگشت ارز حاصل از صادرات یکی از مشکلات اقتصاد کشور است، برخی شرکت‌ها به‌ویژه در حوزه پتروشیمی و دیگر بخش‌های صادراتی ارز دریافت کرده‌اند، اما یا کالایی وارد نشده و یا ارز حاصل از صادرات خود را به کشور بازنگردانده‌اند.

به گفته وی،آمارهای رسمی نشان می‌دهد که میزان تعهدات ارزی ایفاشده از ۹۱ درصد در سال ۱۴۰۰ به ۵۲ درصد در سال ۱۴۰۵ کاهش یافته و مجموع تخلف در بازگشت ارز از سال ۹۷ تاکنون به رقم ۸۱ میلیارد دلار رسیده است. عضو کمیسیون اجتماعی ادامه می دهد: دلایل این پدیده  ترکیبی از محدودیت‌های ناشی از تحریم، فاصله میان نرخ رسمی و بازار آزاد ارز، و ضعف نظارت و ضمانت‌های اجرایی است.

نقش نظارتی مجلس

نوروزی درباره اقدامات مجلس نیز می گوید:  نمایندگان کمیسیون های مربوطه نشست‌های متعددی برگزار کرده و موضوعات مرتبط با بازار ارز و عملکرد دستگاه‌های مسئول را به‌طور مستمر پیگیری می‌کنند و بارها نسبت به این موضوع در مدیریت بازار ارز انتقاد کرده اند همچنین بر لزوم مدیریت اصولی منابع ارزی و کنترل تقاضای واقعی تأکید دارند.

در نهایت بدیهی است که اقتصاد ایران هم‌زمان با سه فشار موازی تشدید تحریم‌های خارجی، نوسانات کاهشی،افزایشی در بازار ارز و طلا و کاهش نرخ بازگشت ارز حاصل از صادرات به چرخه رسمی کشور روبرو ست. گزارش حاضر به این مسئله می پردازد که عبور از این وضعیت، نه با اقدامات پراکنده و جزیره‌ای، بلکه با همبستگی سه ضلع مردم، دولت و مجلس و دو اهرم کلیدی افزایش واقعی صادرات غیرنفتی و استفاده از ظرفیت تمام بخش‌های ارزآوری و تقویت نظارت بر بازگشت ارز صادراتی و کاهش شکاف میان نرخ رسمی و بازار آزاد متمرکز است تا انگیزه صادرکنندگان برای بازگرداندن منابع ارزی به سیستم بانکی افزایش یابد.
در نهایت، پیگیری‌های   مجلس شورای اسلامی و مسئولان ذی ربط نشان می‌دهد که نهاد قانون‌گذار نیز عزم خود را برای شفاف‌سازی جریان منابع ارزی و مقابله با تخلفات احتمالی در این حوزه جزم کرده است.
محبوبه بیدکی