روزنامه پیام زمان
  •  info@zamandaily.ir

  •  02188481891

  •   09123624182

روزنامه,پیام زمان,روزنامه پیام زمان,اخبار,امروز
ادمین ۱ آذر ۱۴۰۰ در ۷:۴۰ ب٫ظ خبر قبلی خبر بعدی

کودکانِ خانواده‌های سیصد تومانی!

الهام آمرکاشی

 

موضوعِ کودکان کار درحالی این روزها به عنوان معضل جدی در آسیب‌های اجتماعی از آن یاد می‌شود که شماری از کودکان در سنین پایین به جبر اقتصادی وارد عرصه کار می‎شوند و به گفتۀ کارشناسانِ امر در این مسیر؛ نبودِ امنیت مالی، در وهلۀ ابتدایی اولین مؤلفه در این گروه محسوب می‌شود.

پنج‌شنبۀ گذشته سیدحسن موسوی چلک- رئیس انجمن مددکاری اجتماعی ایران با اشاره بر این مهم که «آنچه در سازمان‌های حمایتی مانند بهزیستی و کمیته امداد براساس قوانین بودجه به کودکان کار پرداخت می‌شود، معمولاً کمتر از آن چیزی است که کودکان کار و خانواده‌های آن‌ها درآمد دارند؛ مطرح کرد: مستمری خانوادۀ یک‌نفره از سازمان حمایتی تا ۳۵۰هزارتومان و خانواده پنج نفره تا یک‌میلیون و ۵۰۰هزارتومان بالغ می‌شود اما کدام خانواده در تهران می‌تواند با یک‌میلیون تومان زندگی کند»!

بارگذاری و به‌روزرسانیِ اخبارِ این‌چنینی اگرچه در مرتبۀ خود دارای اهمیت فراوان است و به انحاء متفاوت، قابلیتِ پردازش و رصد در مراتبِ متوالی را دارد که به اعتقاد کارشناسان و صاحبان کرسی در این موضوع، حمایت دولتی تا حد بارز و شفاف می‌‌تواند به کاهش این امر منتهی شود. حمایتی که بتواند تا حد گسترده‌ای به تسکینِ مشکلات این گروه از جامعه منتهی گردد و حداقل‌ترین برآوردهای یک خانواده برای ممرمعاش ماهانه را درنظر داشته باشد؛ حداقل‌های بهداشت و درمان، تحصیل وَ مسکن که در بسیاری از خانواده‌ها به دغدغۀ روزانه تبدیل شده و در بحبوحۀ کروناییِ کنونی، اکثریت این کودکان درحالی به طور مستمر مشغول فعالیت هستند که رعایتِ پروتکل‌های بهداشتی در این دسته از افراد جامعه در کمینه‌ترینِ شکلِ ممکن در حال بروز است و با پذیرش بیماری‌های متفاوت به راحتی در امرِ انتقال کرونا در بین سایر افراد جامعه نیز سهم قابل توجهی را از آنِ خود کرده‌اند.

با توجه به آمار قابل رصد در این راستا که به توالی، بارگذاری می‌شود و عدم توجه مشخص مسئولان ذی‌ربط دراین زمینه؛ حضور کودکان کار در مراکز زیرزمینی و خیابان‌ها، منحنی صعودی را نشانه گرفته و با تمرکز بر گزارش‌هایی که در این خصوص طی سال‌های گذشته انتشار پیدا کرده است: «۱۳درصد کودکان‌کار روزانه بیش از ۸ساعت درخیابان‌ کارمی‌کنند و ۵۵درصد والدین بیمار و بیکاردارند»! موضوعی قابل تأمل که این روزها با بازتاب‌های متفاوت در قالبِ «نادیده‌انگاری‌های متعدد» و «برخوردهای نامتعارف» مواجه است.

پیش‌تر، هادی شریعتی- حقوقدان و نائب ریس هیئت مدیره انجمن حمایت از حقوق کودکان در این راستا با تأکید بر این‌که با بروز نسل جدید کودکان کار آسیب‌ها نیز عمیق‌تر شده است، مطرح کرده بود: «حالا مسأله فقط بی‌سوادی، بازماندگی از تحصیل یا سوءتغذیه نیست؛ رخنه ویروس اچ آی وی، اعتیاد، افسردگی، خودزنی، خودکشی، آزارهای جنسی، خشونت کنترل نشده و… همگی آسیب‌های نوظهوری است که کودکان کار را تهدید می‌کند. آسیب‌هایی که اگر امروز به فکر حل‌کردن آن نباشیم به مرور همه جامعه را فراخواهد گرفت».

همچنین به گفتۀ وی «شیوۀ مواجهه با کار کودک باید تغییر کند؛ جرم‌انگاری کار کودک و برخورد مجرمانه با کودکان کار، هم غیرانسانی‌ا‌ست و هم این پدیده را تشدید و تکثیر می‌کند؛ کودکی که در خیابان‌ها کار می‌کند، ممکن است از ترس دستگیری‌ها، به کارهای زیرزمینی و مخفی روی بیاورد؛ مشاغل کاذبی که دور از چشمان ناظران و مردم است؛ این انتقالِ ناگزیر، اوضاع را به مراتب بدتر و ناگوارتر می‌سازد».

و این دو ضلعِ مذکور درحالی این روزها به مراتب قابل مشاهده و پیگیری است که به اعتقادِ رئیس انجمن مددکاری اجتماعی ایران؛ «باید این موضوع را مدنظر داشت تا زمانی که نظام جامع رفاه و تأمین اجتماعی در جامعه کارآمد نباشد و تا زمانی که حوزه اقتصاد نمی‌تواند سازوکارهای مناسب را برای درآمد کافی خانواده‌ها فراهم کند، طبیعی است در این شرایط شاهد کار کودک در خیابان یا کارگاه یا زیرزمین یا روی زمین یا مشاغل مجاز یا مشاغل منع‌شده، خواهیم بود. آنچه امروز در حوزه کودک کار اتفاق افتاده، محصول این شرایط است و پیش‌بینی این است که وضع بدتر و نگران‌کننده‌تر خواهد شد. در این شرایط خانواده‌های کم‌درآمد مجبور می‌شوند کودک را به خیابان یا جایی بفرستند تا کار کند».

با تمرکز بر عدم توجه چندجانبه به آسیبِ پیش‌روندۀ حاضر و رشد روزافزونِ کودکان کار در خیابان‌ها و مشاغل زیرزمینی، پیش‌بینیِ رشد مضاعف در این گروهِ اجتماعی، ازجمله مباحث پرتکرارِ کارشناسانِ آسیب‌های اجتماعی است که هریک به طرق مختلف در حال ارائه راهکارهای متعدد برای ازمیان برداشتن این معضل هستند اما خروجیِ راهبردهای موجود همچنان در نبودِ اجرایی‌شدن به سر می‌بَرد و اگرچه کثیرِ قابل توجهی از این گروهُ پرآسیب درجامعۀ حاضر به شفافی قابل رؤیت است که ورودِ نگاهی تازه و عملکرد جدی از سوی کارشناسانِ امر در این زمینه، ازجمله راهبردهای حائز اشاره برای دهک‌های مشخص در جامعه است که «فقرِ تام و بیماری والدین»، ورود این دسته از افراد را در حوزه‌های پرآسیب کار خیابانی مجاز اعلام کرده و ضرورتِ ضرب‌الاجلی مسئولان ذی‌ربط در این مسیر را بیش از پیش، خواستار است و باید منتظر بود و دید با توجه به اهمیت موضوع، تعداد کودکان کار در مسیر نزولی قرار خواهد گرفت یا خیر!

Elhamamerkashi@ymail.com