روزنامه پیام زمان
  •  info@zamandaily.ir

  •  02188481891

  •   09123624182

روزنامه,پیام زمان,روزنامه پیام زمان,اخبار,امروز
ادمین ۱۸ آبان ۱۳۹۸ در ۴:۲۱ ب٫ظ خبر قبلی خبر بعدی

با اشاره به حذف پاره‌ای اشعار از کتاب‌های مدارس؛

وقوع زلزله در نوار مرزیِ کتب درسی!

 

الهام آمرکاشی

در سالنامه رسمی جمهوری اسلامی، ۲۴آبان‌ماه- روز بزرگداشت علامه طباطبایی، فیلسوف و مفسر قرآن کریم و روز کتاب نامگذاری شده است. با عنایت به پیش‌رو داشتنِ هفته کتاب و تعمیق و تعابیر و تعاریف متعددی که در این بابمسطور و مستتر است و بیانِ این‌دست مطالب که کتاب و کتابخوانی یکی از آن‌دسته مقولاتِ فرهنگی- اجتماعی است که الزامِ جاگذاریِ ستون‌های فرهنگی در ابتدای تکوینِ شخصیت فردی و ممارستِ تثبیتِ این امر،یکی از ضروریاتِ جامعه امروزی محسوب می‌شود و با توجه به حذف برخی از آثار شاعران و نویسندگان بزرگ از کتاب‌های درسی مدارس، چندنکته دراین مسیر قابل ذکراست.

باتوجه به اخبار و آمار رسمی، سرانه مطالعه در کشور رو به سراشیبی است و زنگ خطر جدی برای نسل آینده به شمار می‌رود. ازسوی دیگر، کمرنگ‌شدنِ حضور جمعی برای کتابخوانی و فقدان کلام مؤثر و نبودِ مطالبی با بارِ اجتماعی مثبت در عامه اجتماعو عدمِ هدف‌دار بودنِ مطالب درسی که ذهن و ریشه افراد جوانِ جامعه با توجه به مضامین موجود در کتب درسی، به سمت و سوی مقصود، سوق داده می‌شود؛کم‌کتابخوابی و عدم تقویت در راستای هم‌افزایی این امر، هشدار جدی در راستای عدم تأدیبو غنای فرهنگی و شناخت ادبای عتیق، قلمداد می‌شود. در این میان با توجه به اخبار هفته پیشین درخصوص حذف آثار شاعران و نویسندگان بزرگ از کتاب‌های درسی مدارس که برخی از این حذفیات، عجیب و برخی منطقی‌تر به نظر می‌آیند، نظرات متعددی در این راستا،تأمل ‌برانگیز است: معصومه نجفی پازوکی- سرپرست حوزه تربیت و یادگیری زبان و ادبیات فارسی سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی می‌گوید: اینکه چه مباحثی از کتاب‌ فارسی حذف شود و چه مباحثی باقی بماند در شورای برنامه‌ریزی گروه ادبیات فارسی مشخص می‌شود، یعنی زمانی که کتاب جدید تألیف می‌شود درباره ساختار و سرفصل‌‌های آن در این شورا بحث و بررسی می‌شود، یکی از سرفصل‌ها در دوره متوسطه ادبیات تعلیمی است که در داخل آن سرفصل، مطالب مرتبط لحاظ می‌شود و هر مطلبی را نمی‌توان قرار داد.

حسین قاسم‌پورمقدم-مدیرگروه ادبیات فارسی دفتر تألیف کتب درسی آموزش و پرورش و از مؤلفان کتب نونگاشت ادبیات در پایه یازدهمدرباره اصول و ساختار انتخاب آثار در کتاب‌های نونگاشت یا جدیدالتألیف می‌گوید: کتاب درسی گنجایش این را ندارد که بتوان در آن از همه شاعران مطالبی آورد. با هیچ شاعری خصومتی نداریم. حتی اگر نتوانستیم اثری از شاعر و نویسنده در کتاب درج کنیم، زندگینامه او را در پشت جلد کتاب درج کرده‌ایم. هرجا فرصتی بود، حتی شده یک دوبیتی از شاعر بزرگی بیان کرده‌ایم که مخاطب‌های کتاب از طریق دوبیتی با آن شاعر مرتبط شوند. در این میان، محمد پارسانسب- یکی دیگر از مؤلفان کتاب‌های درسی، با بیان این‌که در جریان کامل حذف متون کتاب‌های درسی نیست، می‌گوید: هر بلایی می‌خواهند سر کتاب‌های درسی می‌آورند و برایشان مهم نیست. وی تأکید تأکید دارد: درست است که کتاب‌ها به اصلاح و بازنگری نیاز دارند، اما بهترین کسی که می‌تواند کتاب‌ها را اصلاح کند، مؤلف آن است، که این اتفاق نیفتاده است. کتاب‌ها را دست یک‌سری افراد که به عنوان کارشناس هستند، داده‌اند و آن‌ها هم هرکاری دلشان خواسته با کتاب‌ها کرده‌اند. با توجه به موارد مذکور، بیانِ پاراگرافی درخصوص یکی از همایش‌های ادبی- صنعتی که در دوسال گذشته در البرز برگزار شد، درخورِ تبیین است:

رشید کاکاوند-مدرس دانشگاه و مجری رادیو و تلویزیون- یکی از سخنرانان همایشِ “میعاد صنعت و ادب”، با اشاره به جملۀ ابتداییِ نزارقبانی -شاعر و ناشر سوری-در کتابِ داستان من و شعر، که نوشته است: من در سرزمینی به دنیا آمدم که در گوشِ فرزندان شعر می‌خوانند و وقتی کسی از دنیا می‌رود بر سنگ مزارش شعر می‌نویسند؛ یادآور شد: در سرزمینی که همه معارف و تعالیم و ارزش‌های خود را به شانۀشعر گذاشته است، نباید به شعر بی‌توجهی کرد. کاکاوند معتقد است: در برهه‌ای که مردم ما حس زیبایی‌شناسی را دریافت نمی‌کنند، اختلالاتِ اخلاقی اجتماعی را به شکل ناگواری می‌بینیم.کسی که خیام و سعدی بخواند؛ کسی که پای کلام حافظ بنشیند و شور و وجدِ مولانا را تجربه کرده باشد، نه اختلاس خواهد کرد، نه به خاطرِ بوق‌زدن در خیابان گلاویز می‌شود. در این میان با توجه به موارد بیان شده و این مسأله که قطعاً یک‌چندم از آسیب‌های مکنون در سطح اجتماع است؛ حذف پاره‌ای از متون و اشعار از کتب درسی که تا حد زیادی، غنا و فهم ادراکیِ نوجوانان و جوانانِ جامعه را به سمت تفکر و ادب‌شناسی سوق می‌دهد، می‌تواند هشدار جدی و زلزله‌ای در نوار مرزیِ کتب درسی به‌حساب آید کهبی‌اعتنایی به این امر، قطع‌به‌یقین عواقب خطرزایی در پی خواهد داشت. انتظار به‌جایی از مسئولان و کارشناسان این امر است تا در راستای حذف پاره‌ای اشعار از متون درسی، توجه به محتوای شعر و تأدیب نهفتۀ آن را مطمح داشته باشند تا بتوان با کنارهم قراردادنِ متونِ فرهنگیِ معاصر در کنار بارِ کلامیِ نافع در کتب قدیمی و متأخرین ادبی، شاهد رشد نسلی جوان با روحیه تکاوری و مفهوم‌پذیر بود که اعتلای این آبادبوم به شناخت و تقویت فرهنگیانِمعاصر و عدم نسیانِ ادبای گذشته، منوط و مربوط است.

elhamamerkashi@ymail.com